Ranh giới đất tồn tại hơn 30 năm có được pháp luật công nhận không?

Trong thực tế, nhiều thửa đất được xác định ranh giới bằng các yếu tố tự nhiên như cây cối, bờ ranh, mương nước… tồn tại qua nhiều năm. Tuy nhiên, khi phát sinh tranh chấp hoặc thực hiện thủ tục đất đai, câu hỏi đặt ra là: ranh giới tự nhiên đã tồn tại hơn 30 năm có được pháp luật công nhận hay không?

---

Căn cứ pháp lý về xác định ranh giới đất

Theo khoản 1 Điều 175 Bộ luật Dân sự 2015:

“Ranh giới giữa các bất động sản liền kề được xác định theo thỏa thuận hoặc theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Ranh giới cũng có thể được xác định theo tập quán hoặc theo ranh giới đã tồn tại từ 30 năm trở lên mà không có tranh chấp…”

Như vậy, pháp luật cho phép công nhận ranh giới trong nhiều trường hợp, bao gồm cả ranh giới tồn tại lâu dài trên thực tế.

---

Khi nào ranh giới tự nhiên được công nhận?

Ranh giới tự nhiên như hàng cây, bờ ranh, mương nước… có thể được pháp luật công nhận nếu đáp ứng đồng thời các điều kiện sau:

1. Tồn tại ổn định từ 30 năm trở lên

Ranh giới phải được hình thành từ lâu, có thể do một bên hoặc các bên cùng tạo lập, như:

• Cây trồng lâu năm
• Bờ ruộng, mương nước, rãnh
• Dấu mốc tự nhiên khác

Quan trọng là ranh giới này phải tồn tại liên tục trong thời gian từ 30 năm trở lên.

---

2. Không phát sinh tranh chấp trong thời gian đó

Trong suốt thời gian tồn tại, các bên:

• Sử dụng đất ổn định theo ranh giới đó
• Không xảy ra tranh chấp

Nếu chỉ phát sinh tranh chấp sau khi đo đạc hoặc cấp đổi giấy chứng nhận thì vẫn có cơ sở xem xét công nhận ranh giới cũ.

---

Áp dụng vào trường hợp thực tế

Trong tình huống được nêu:

• Ranh giới giữa hai thửa đất là hàng cây Duối và gốc cây do một bên trồng
• Ranh giới này đã tồn tại hơn 30 năm
• Các bên sử dụng ổn định, không tranh chấp trong thời gian dài
• Chỉ phát sinh tranh chấp sau khi đo đạc lại diện tích

Ngoài ra, trước khi có kết quả đo đạc, các bên cũng đã thừa nhận ranh giới này trên thực địa. Với các yếu tố trên, có cơ sở để xác định đây là ranh giới đã tồn tại lâu dài và phù hợp quy định tại khoản 1 Điều 175 Bộ luật Dân sự 2015.

---

Ranh giới theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất

Bên cạnh ranh giới thực tế, pháp luật còn công nhận ranh giới theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền.

• Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là căn cứ pháp lý quan trọng
• Ranh giới thể hiện trên giấy chứng nhận được xem là ranh giới chính thức

Do đó, khi có sự khác biệt giữa thực tế và giấy tờ, cơ quan có thẩm quyền sẽ xem xét:

• Hồ sơ đo đạc ban đầu
• Tọa độ mốc giới
• Hiện trạng sử dụng đất
• Lời khai của người làm chứng

---

Cách xử lý khi có tranh chấp ranh giới

Khi phát sinh tranh chấp, các bên có thể thực hiện theo trình tự sau:

• Liên hệ cơ quan có thẩm quyền để trích lục hồ sơ địa chính
• Mời đơn vị đo đạc xác định lại mốc giới
• Thu thập ý kiến của người dân sinh sống lâu năm

Nếu không thỏa thuận được:

• Yêu cầu UBND cấp xã hòa giải
• Khởi kiện tại Tòa án nếu hòa giải không thành

Cơ quan có thẩm quyền sẽ căn cứ toàn bộ chứng cứ để xác định ranh giới phù hợp.

Ranh giới tự nhiên tồn tại hơn 30 năm có thể được pháp luật công nhận nếu:

• Tồn tại ổn định, liên tục
• Không có tranh chấp trong suốt thời gian đó

Tuy nhiên, việc xác định cuối cùng vẫn phụ thuộc vào việc đánh giá tổng thể chứng cứ, bao gồm cả ranh giới thực tế và hồ sơ pháp lý liên quan.

👉 Tham khảo: Khi mua nhà đất cần kiểm tra những gì để tránh rủi ro?